Snoeien & beheer:

Natuurlijk snoeien en beheren van fruitbomen

Van een enkele fruitboom in je tuin tot een complete boomgaard, voedselbos of agroforestryperceel.

Bomen groeien van nature zonder dat wij als mens iets hoeven te snoeien. Toch kunnen er goede redenen zijn om in te grijpen. Bijvoorbeeld om de toegankelijkheid te verbeteren, de oogst gemakkelijker te maken, de ontwikkeling van jonge bomen te begeleiden of om een boom beter te laten aansluiten bij het gebruik van de locatie of plek.

Bij het beheer kijk ik naar wat een boom van nature doet en wat je als eigenaar/beheerder wilt bereiken. Samen kijken we naar een passende manier van beheer die aansluit bij jouw wensen.

Niet snoeien vanuit een ideaalbeeld, maar kijken naar de boom zelf.

Zo min mogelijk ingrijpen, waar nodig zorgvuldig begeleiden.

Natuurlijk snoeien: samenwerken met de boom

Iedere boom heeft zijn eigen groeipatroon. Die wordt bepaald door de soort, de leeftijd, de standplaats en de omstandigheden.

Door de boom goed te observeren, kun je veel leren over het groeipatroon en de behoeften van een boom.

Traditionele snoeimethoden zijn vaak gericht op het sturen en controleren van die groei. Maar snoeien roept ook groeireacties op. Een boom kan bijvoorbeeld sterk reageren met veel reactiegroei (waterlot, schieters), waardoor in de jaren daarna juist meer onderhoud nodig is.

Bij natuurlijk snoeien probeer ik deze reacties zoveel mogelijk te voorkomen.

Daarbij kijk ik onder andere naar:

  • De natuurlijke groeivorm en ontwikkeling van de boom.
  • De gezondheid en vitaliteit.
  • De reactie op eerder uitgevoerde snoei.
  • De functie van de boom binnen de omgeving.
  • De wensen en mogelijkheden van de eigenaar/beheerder.
  • Het beheer in de toekomst.

Soms is een kleine ingreep voldoende. Maar het kan ook beter zijn om een boom helemaal niet te snoeien.

Het doel is niet om de boom voortdurend te corrigeren door snoei, maar om een manier van beheer te vinden die bij de boom, de beheerder en zijn de omgeving past.

Snoeien van fruitbomen

Heb je één of meerdere fruitbomen in je tuin of op je erf staan?

Ik help je met het snoeien en verzorgen van je fruitbomen, zowel jonge aanplant als oudere bomen.

Jonge fruitbomen
Bij jonge bomen kijken we naar de ontwikkeling van een natuurlijke en passende kroonvorm. Door al vroeg goede keuzes te maken, kan onnodig snoeiwerk in de toekomst worden voorkomen.

Volwassen fruitbomen
Bij volwassen bomen kijk ik hoe de boom zo natuurlijk mogelijk verder kan groeien, rekening houdend met alles wat er in het verleden met de boom is gebeurd. Daarnaast houd ik rekening met de vruchtproductie, de toegankelijkheid en het gewenste gebruik.

Oude of lang niet gesnoeide fruitbomen
Ook bij oudere bomen die jarenlang weinig of juist intensief zijn gesnoeid, kijk ik eerst naar de huidige situatie.

Niet alles hoeft in één keer aangepakt te worden. Vaak is een geleidelijke aanpak, verspreid over meerdere jaren, passender dan een grote snoeibeurt.

Boombeheer in voedselbossen en agroforestry

In een voedselbos of agroforestrysysteem hebben bomen vaak meerdere functies. Ze produceren voedsel, bieden beschutting, beïnvloeden het microklimaat en maken deel uit van een groter natuurlijk systeem.

Het beheer vraagt daarom om een andere manier van kijken dan in een traditionele boomgaard.

Naast de individuele boom kijk ik ook naar de omgeving, de andere beplanting en de ontwikkeling van het systeem als geheel.

Zoals:

  • Hoe ontwikkelen de verschillende boomlagen zich?
  • Krijgen bomen voldoende ruimte om zich te ontwikkelen?
  • Hoe verhouden productie, toegankelijkheid en natuurlijke groei zich tot elkaar?
  • Waar is snoeien of ander beheer zinvol?
  • Wat zijn de toekomst bomen en wat hebben ze nodig?
  • Hoe houden we het beheer op langere termijn praktisch uitvoerbaar?

Ik kan helpen met het beoordelen van de bestaande bomen en beplanting, het uitvoeren van snoeiwerk en het maken van keuzes voor het (toekomstig) beheer.

Dat kan gaan om een jong voedselbos dat zich nog volop ontwikkelt, maar ook om een bestaand perceel waar bomen inmiddels groter worden en beheervragen ontstaan.

Boomgaarden, landgoederen en grotere percelen

Ook voor boomgaarden, landgoederen en grotere percelen bied ik natuurlijk boombeheer aan.

Daarbij kijk ik niet alleen naar wat er op dit moment moet gebeuren, maar ook naar de ontwikkeling van de bomen in de komende jaren.

Afhankelijk van de situatie kan ik het snoeiwerk zelf uitvoeren, ondersteunen bij het beheer of samen met de eigenaar/beheerder een praktische aanpak bepalen.

Bij grotere projecten is het ook mogelijk om het werk te combineren met begeleiding van medewerkers of vrijwilligers, zodat er steeds meer kennis op de plek zelf aanwezig is.

Zo werk ik

1. Eerst kijken en luisteren
We bespreken wat voor plek je hebt, welke bomen er staan en wat je wensen zijn. Vervolgens kijk ik naar de bomen, hun groei en de omstandigheden.

2. Bepalen wat nodig is
Vanuit de natuurlijke ontwikkeling van de bomen en jouw wensen bekijken we welke ingrepen zinvol zijn. Daarbij kijk ik ook naar mogelijke gevolgen op langere termijn.

3. Uitvoeren van het beheer
Ik kan het snoeiwerk uitvoeren of samen met jou aan de slag gaan. Ik leg graag uit waarom ik bepaalde keuzes maak en wat je in de jaren daarna kunt verwachten.

4. Verder met de ontwikkeling van de bomen
Waar gewenst denk ik mee over het vervolgbeheer, zodat je niet ieder jaar opnieuw voor dezelfde vragen komt te staan.

Liever zelf leren snoeien?

Wil je het beheer van je bomen zoveel mogelijk zelf uitvoeren?

Dan kun je bij mij ook terecht voor een workshop of cursus natuurlijk snoeien.

Tijdens een praktische workshop op jouw locatie kijken we samen naar de bomen en gaan we direct aan de slag. Ik leg uit hoe bomen groeien, hoe ze reageren op snoei en hoe je zelf passende keuzes kunt maken.

Daarnaast geef ik live cursussen en is er een uitgebreide online cursus natuurlijk snoeien beschikbaar.

Bekijk de cursussen en workshops natuurlijk snoeien.

Over Maarten

Ik ben Maarten van De Wilde Boom.

Sinds 2006 werk ik professioneel in het groen en vanaf 2010 heb ik me gespecialiseerd in bomen. Na jarenlang gewerkt te hebben in de traditionele boomverzorging, ben ik me steeds verder gaan verdiepen in permacultuur, voedselbossen, regeneratieve landbouw en natuurlijke groeiprocessen.

Daardoor is ook mijn kijk op snoeien veranderd.

Waar ik vroeger vooral geleerd heb hoe je bomen kunt sturen door middel van snoei, ben ik me steeds meer gaan richten op het begrijpen van de boom zelf.

Met mijn ervaring als hovenier, boomspecialist en voedselboscoach combineer ik praktijkkennis met een natuurlijke benadering van boombeheer.

Mijn uitgangspunt is dat we veel kunnen bereiken door beter te begrijpen hoe de natuur werkt, in plaats van haar voortdurend bij te sturen.

Meer over mij

Hulp nodig bij het snoeien of beheren van je bomen?

Heb je fruitbomen die gesnoeid moeten worden, een voedselbos waar beheervragen ontstaan of een groter perceel waarvoor je een natuurlijke aanpak zoekt?

Neem gerust contact met me op. Vertel wat over je locatie, welke bomen er staan en waarbij je hulp kunt gebruiken en voeg eventueel foto’s toe.

Dan kijken we samen wat passend is.

Maarten Jansen
De Wilde Boom
06-30195882
maarten@wildeschool.nl